Pro en contra
do 9 april 09 (10u46)
Inleiding
Anaerobe vergisting wordt door de overheid gestimuleerd als verwerkingstechniek voor organisch-biologisch afval. Anaerobe vergisting wordt eveneens sterk door Europa gestimuleerd d.m.v. het opstellen van bepaalde wetgevingen en ontwerpdocumenten.
Voordelen van anaerobe vergisting.

Anaerobe vergisting kan een alternatieve verwerkingsmethode zijn voor stromen zoals keukenafval en bepaald afval van slachthuizen waarvoor de afzet soms bemoeilijkt wordt door al of niet tijdelijke wijzigingen in wetgevingen of door de samenstelling (te nat om te composteren of te verbranden).
Anaerobe vergisting is een gekende, bewezen technologie die reeds lang en met succes toegepast wordt in de ons omringende landen.
En tenslotte, maar niet minder belangrijk, is anaerobe vergisting een ecologisch verantwoorde manier van afvalverwerking door de:
- Productie van duurzame energie:
- Door afval te vergisten wordt er netto groene energie geproduceerd, daar waar compostering een netto energieverbruikend proces is. Hierdoor moet er minder energie geput worden uit de eindige voorraden aan fossiele brandstoffen. Er wordt dus een extra uitstoot van koolstofdioxide vermeden. Vergisting is dus een CO2-neutrale technologie die op die manier een positieve bijdrage levert tot het broeikaseffect.
- Beperking van de methaanemissies uit afval- en mestopslag:
- Bij de langdurige opslag van afval en mest wordt reeds methaan gevormd. Deze komt meestal gewoon in de atmosfeer terecht. Methaan is een gas dat als broeikasgas 21 keer sterker is dan koolstofdioxide. Via het vergisten worden deze emissies niet alleen vermeden, maar het methaan wordt daarenboven nog gebruikt om opnieuw energie uit te produceren.
- Vermindering emissies naar grond- en oppervlaktewater en vermindering kunstmestgebruik:
- In digestaat komen de stikstofverbindingen grotendeels voor als ammonium en werd een deel van de fosfaatverbindingen beter beschikbaar gemaakt voor de plant. Op gebied van nutriëntenbeschikbaarheid is de werking van digestaat aldus te vergelijken met die van kunstmest. Hierdoor is de bemesting efficiënter dan bij het uitspreiden van ruwe mest. De kans op uitspoelen door overbemesting wordt kleiner en er zal minder kunstmest nodig zijn na een basisbemesting met digestaat t.o.v. basisbemesting met ruwe mest. Aangezien ammonium positief geladen is en zich zo makkelijk aan klei-humus complexen bindt, spoelt het ook minder gemakkelijk uit naar het grondwater dan nitraat.
- Recyclage van afvalstoffen met natuurvriendelijke energierecuperatie:
- Sommige organisch-biologische afvalstromen zijn niet of minder geschikt als veevoeder. Deze stromen worden heden direct gebruikt op het land (wat verboden is volgens Vlarea), gecomposteerd of verbrand. In een vergistingsinstallatie wordt nog energie gerecupereerd en wordt er een waardige meststof geproduceerd die wel via de Vlarea erkend is. Een kwaliteitssysteem kan de zekerheid geven op een kwalitatief goed digestaat.
- Afdoding van pathogenen en onkruidzaden:
- Door afval of mest te vergisten is er een zekere reductie en soms zelfs volledige afdoding van pathogenen en onkruidzaden. Dit kan als voordeel aanzien worden t.o.v. de verspreiding van ruwe mest. Zo kan een jarenlange bemesting met digestaat er voor zorgen dat minder pesticiden en herbiciden gebruikt moeten worden. Digestaten van bepaalde inputstromen zijn zelfs reeds via een Europese lijst toegelaten in de biologische landbouw.
Potentiële nadelen
Natuurlijk zijn er ook potentiële nadelen bij de implementatie van anaërobe vergisting. Maar mits een goed design, een passende technologie en een goed management kunnen alle negatieve milieu- en economische factoren verminderd of geheel geëlimineerd worden. Dat dit effectief ook mogelijk is, zien we onder andere in landen als Denemarken en Duitsland.
Mogelijke nadelen van anaerobe vergisting kunnen zijn:
- Kosten:
- Het implementeren van anaerobe vergisting vergt een grote investeringskost. De operationele kosten kunnen eveneens groot zijn. Kosten kunnen o.a. beperkt worden door de installatie zo eenvoudig mogelijk te concipiëren. Dit houdt ook in dat op dit punt gebruik van digestaat in de landbouw meer aangewezen is dan digestaat te scheiden en daarna te composteren of te verbranden. In de huidige Vlaamse situatie is dit helaas moeilijk.
- Emissies:
- Emissies van ammoniak bij gebruik van nat digestaat op het land kunnen beperkt worden door het doseren m.b.v. sleepslangen of het toepassen van digestaatinjectie in de bodem. Stank nabij de installatie kan beperkt worden door aan- en afvoer in gesloten ruimtes, die continu afgezogen worden. Deze lucht kan dan gezuiverd worden in een biofilter.
- Transport:
- Aan- en afvoer gebeurt meestal per vrachtwagen. De ligging van een vergistingsinstallatie is belangrijk om zoveel mogelijk de transportafstanden en de hinder te beperken. Soms wordt reeds gebruik gemaakt van biogas als brandstof. Mogelijks zijn er nog alternatieven zoals boottransport die veel milieuvriendelijker en minder hinderlijk zijn.
- Gezondheid en veiligheid:
- Om risico's op gebied van gezondheid en veiligheid te vermijden moeten hoge concentraties CO2, CH4, H2S en NH3 vermeden worden. Metingen, afzuigingen en persoonlijke beschermmiddelen kunnen hierbij helpen. Sommige gassen kunnen gemakkelijk verwijderd of omgezet worden. Op hygiënisch vlak moet gezorgd worden dat er geen kruisbesmetting kan ontstaan van ziektekiemen en virussen tussen b.v.b. landbouwbedrijven. Bepaalde hygiënische maatregelen, zoals gescheiden aan- en afvoer, een pasteurisatiestap of een andere evenwaardige hygiënisatiestap kunnen deze kansen sterk beperken. Algemeen kan gesteld worden dat een scheiding tussen een hygiënische en een onhygiënische zone noodzakelijk is, evenals maatregelen bij het overschreiden van de grenzen tussen deze zones (bvb. ontsmetting werktuigen).



